Ad van der Helm : Biografie

deken, pastoor, docent

Ik ben geboren in de omgeving van Den Haag: Nootdorp. In 1962, mijn geboortejaar, was dit dorp een agrarisch dorp met veel tuinders. Ook mijn vader had een kassenbedrijf waar het hele gezin in mee werkte. Na de lagere school bezocht ik het Sint Maartenscollege in Voorburg waar ik in 1981 het diploma Gymnasium A behaalde.

Inmiddels had ik gesprekken gevoerd met pastoor Kees Dernee van de Bartholomeusparochie in Nootdorp over mijn ontkiemende pastorale en priesterlijke roeping. Ik ging studeren in Amsterdam, aan de toenmalige KTUA en wonen in de woongroep aan de Marnixstraat. Tijdens mijn studie raakte ik zeer geïnteresseerd in het vak kerkelijk recht dat door prof. Ruud Huysmans werd gegeven. Ik ging me daarin specialiseren en volgde de opleiding in Strasbourg (F) waar Jean Schlick en Marie Zimmermann leiding gaven aan de internationalisering van het Institut de droit canonique. Dat mondde uit in de mogelijkheid om daar met een beurs een promotieonderzoek te starten. Tijdens mijn Amsterdamse studie raakte ik betrokken bij de Obrechtparochie in Amsterdam Zuid waar ik onder de bezielende leiding van pastoor Jaap Poel veel geleerd heb over parochiepastoraat. Mijn pastorale stage deed ik in Zoetermeer waar ik zeer gericht ingevoerd werd in het pastorale werk onder begeleiding van pastoor Jos Schoenmakers.


Frankrijk en kerkelijk recht

Mijn Franse periode was al voorbereid in de zomer van 1987 toen ik twee maanden in Strasbourg verbleef en daar onder andere de internationale cursus mensenrechten volgde aan het Institut international des droits de l'homme. In 1989 begon een vier jarige periode van onderzoek aan de Université des sciences humaines de Strasbourg. Het onderzoek betrof een rechtsvergelijkend onderzoek over de sociaal-juridische positie van leken in het pastoraal werk in Nederland en Frankrijk, Dit leidde in 1993 tot de promotie en in 1994 tot de publicatie van mijn proefschrift: Un clergé Parallèlle? Ik woonde toen in het Maison de l'Oratoire waar père Gilbert Caffin leiding gaf aan een internationale woongemeenschap: Grieken, Afrikanen, Canadezen heb ik er ontmoet. Omdat père Caffin als vertegenwoordiger van het katholiek onderwijs bij de Raad van Europa veel internationale contacten had, ging een nieuwe wereld voor mij open.

Ondertussen was ik al half time begonnen aan het pastoraat in het bisdom Rotterdam. In de wijk Meerzicht was ik aangesteld waar enkele jaren eerder een nieuwe kerk was gebouwd: de Genesarethkerk. Daar heb ik met veel plezier zes jaar lang gewerkt. Op 13 juni 1992 werd ik in de kathedraal van het bisdom Rotterdam tot priester gewijd door mgr R.Ph.Bär osb. In 1998 begon ik als pastoor-moderator in de net opgerichte parochiefederatie Levend Water die aanvankelijk Boskoop, Reeuwijk en Waddinxveen omvatte. Later kwam daar ook Bodegraven bij. Sinds 2003 ben ik als docent (sinds 2008 als hoofddocent) verbonden aan de katholieke universiteit Leuven. In het bisdom Rotterdam vervulde ik enkele functies: diocesane beleidscommissie voor oecumene, lid priesterraad en kapittel, adviescommissie pastorale organisatie en rechter van de diocesane rechtbank. Van de laatste twee maak ik nog steeds deel uit. Inmiddels ben ik per 1 november benoemd tot advocaat en procurator van de rechtbank van het bisdom Haarlem Amsterdam. Per 1 mei ben ik ook vice-officiaal van het bisdom Paramaribo hetgeen voortgevloeid is uit de samenwerking tussen de bisdommen Rotterdam en Paramaribo.


Deken en pastoor

Bij de laatste omvorming van de dekenale structuur vroeg mgr A.van Luyn sdb of ik deken van Den Haag wilde worden. Per 1 januari 2007 benoemde hij me in deze functie. Omdat ik mijn pastorale werkveld naar het gebied van de deken van Den Haag (de kringen Vliethaghe en Leiduinen) wilde verleggen, benoemde de bisschop mij per 1 november 2007 tot pastoor van de parochie H.Jacobus de Meerdere. De taken van mij als deken zijn viervoudig: welzijnsgesprekken met de pastorale beroepskrachten, canonieke visitatie van de parochies, deelname aan de stafvergadering van de bisschop van Rotterdam, het toedienen van het vormsel en representatie namens de bisschop. In Den Haag vertegenwoordig ik de Katholieke Kerk in de Haagse Gemeenschap van Kerken. Sinds 2010 ben ik geen lid meer van de Raad voor Levensbeschouwing en Religie.

Naast het pastoraat laat het kerkelijk recht mij niet los. Ik verzorg enkele lessen aan de Priesteropleiding Bovendonk in Hoeven, aan de KU Leuven en de theologische faculteit te Nijmegen. Daarnaast heb ik met mr Petra Stassen gewerkt aan boeken over het bestuur van parochies, vooral in het kader van de samenwerking tussen parochies. In dat kader verzorgen wij cursussen voor het instituut Luce/Centrum voor religieuze communicatie te Tilburg. In november-december 2008 heb ik een cursus kerkelijk recht verzorgd in het bisdom Suriname. Deelnemers waren aanstaande diakens een aantal leken die coördinerende taken in de parochies zullen vervullen. In 2010 kwam het derde boek uit van Petra Stassen mijzelf: Parochie in beweging (bij de Abdij van Berne, verkrijgbaar via Boekhandel Berne (www.berneboek.com) te Heeswijk.


Pastoraat

In de veelheid van taken blijft het pastoraat het hart van mijn leven als priester. De gesprekken met mensen, de viering van de sacramenten en de bijbelse bezinning tonen steeds weer op nieuwe wijze hoe God met mensen omgaat, hen inspireert en moed geeft. Als priester voel ik me geroepen om dienstbaar te zijn aan het evangelie. Ook in onze tijd waar veel vervlakking merkbaar is, blijft er behoefte aan verdieping en bezinning.

Ik wil stem geven aan de boodschap van het evangelie dat we als Kerk uitdragen, daartoe geroepen door Christus zelf. Al vanaf mijn priesterwijding wordt ik hiertoe geïnspireerd door het verhaal van de ontmoeting tussen Jezus en de Samaritaanse vrouw (Johannes 4). Zij spreken over het Levende Water. Christus is de bron van het levend water die ons verzadigt en eeuwig leven geeft. De vrouw wordt op haar beurt verkondiger van dit goede nieuws. Zij wordt niet meer belemmerd door haar eigen geschiedenis maar vertelt het goede nieuws aan de andere inwoners van de stad. Ik beschouw het als mijn roeping om de mensen te wijzen op Christus die de bron van het Levend Water is opdat zij ook zelf dit goede nieuws rond vertellen en verkondigen.